TCDN - Lễ hội đền Cao Sơn và Long Sơn Thủy quốc lần thứ 17 năm 2026 được tổ chức trong không khí trang nghiêm, thành kính, thu hút đông đảo cán bộ, nhân dân và du khách thập phương. 

Sáng ngày 26/4/2026 (tức ngày 10/3 âm lịch), tại khu di tích lịch sử Đền Cao Sơn, xã Vân Tụ đã long trọng tổ chức khai mạc Lễ hội đền Cao Sơn và Long Sơn Thủy quốc lần thứ 17 năm 2026 trong không khí trang nghiêm, thành kính, thu hút đông đảo cán bộ, nhân dân và du khách thập phương về tham dự.     

Phát biểu khai mạc, ông Nguyễn Văn Thuận - Phó bí thư, Chủ tịch UBND xã Vân Tụ nhấn mạnh: Lễ hội đền Cao Sơn và Long Sơn Thủy quốc lần thứ 17 không chỉ là dịp tri ân công đức các bậc tiền nhân, các vị thần linh đã có công với quê hương, đất nước, là sự kiện văn hóa - tâm linh thường niên, mà còn là dịp để mỗi chúng ta lắng lòng, trở về nguồn cội, bồi đắp đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, hun đúc niềm tin và khơi dậy khát vọng xây dựng ngày quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh.

Đặc biệt, Lễ hội năm nay mang ý nghĩa sâu sắc khi là lễ hội đầu tiên được tổ chức sau khi xã Vân Tụ vận hành hoạt động mô hình chính quyền địa phương 2 cấp trên cơ sở sáp nhập các xã Liên Thành, Công Thành, Lý Thành, Khánh Thành, Mỹ Thành. Đây không chỉ là hoạt động tín ngưỡng, mà còn là không gian kết nối quá khứ với hiện tạ, gìn giữ và lan tỏa bản sắc văn hóa quê hương, là dịp để cộng đồng gặp gỡ, sẻ chia, cùng hướng tới những giá trị văn hóa tốt đẹp.     

Từ bao đời nay, động Tù Và, xã Vân Tụ là vùng đất hội tụ linh khí trời đất, âm dương giao hòa, thần núi tại đây có sức mạnh kỳ diệu, phù trợ cho cuộc sống nhân dân được ấm no. Vì vậy, nhân dân đã lập đền thờ và hàng năm tổ chức lễ hội trọng thể để tôn vinh các vị thần. Núi Tù Và có 2 ngôi đền: Đền Long Sơn Thủy Quốc nằm trên đỉnh núi (còn gọi là Đền Thượng), Đền Cao Sơn nằm dưới chân núi (còn gọi là Đền Hạ).     

Đền Cao Sơn được xây từ thời Hậu Lê, là nơi  thờ Cao Sơn Đại Vương – vị thần núi gắn liền với niềm tin của nhân dân về sự bảo hộ, độ trì cho cuộc sống ấm no, sung túc. Trải qua bao thăng trầm của lịch sử, Đền Cao Sơn vẫn giữ được nét cổ kính, uy nghi, linh thiêng. Các sắc phong từ thời phong kiến, tiêu biểu là sắc phong Cảnh Hưng thứ 44( năm 1783), đã ghi nhận công lao “Trừ tai, ngăn hạn, ban phúc lành cho nhân dân”. Với Thượng điện, Trung điện và Hạ điện được bài trí trang nghiêm. Trong chiều sâu tâm thức, hình ảnh vị thần ấy hòa quyện với núi rừng, trở thành biểu tượng của sức mạnh và sự trường tồn, góp phần khẳng định chiều sâu linh thiêng của di tích.     

Cùng với Đền Cao Sơn, Đền Long Sơn Thủy Quốc là nơi hội tụ khí thiêng, gắn với truyền thống cảm động về lòng nhân ái và đức hi sinh cao cả vì nhân dân, là nơi thờ con gái Long Vương (còn gọi là thần nước). Theo quan niệm  của nhân dân, vị thần này có khả năng điều tiết nguồn nước, giúp dân chống hạn, cầu mưa thuận gió hòa, bảo vệ cuộc sống của cư dân nông nghiệp, mang lại mùa màng bội thu; sắc phong năm Vĩnh Khánh thứ 2 (năm 1730) đã ghi nhận công đức “che chở dân lành, ngăn trừ tai nạn, giúp đỡ đất nước phồn vinh” của Thần, làm sâu sắc thêm giá trị lịch sử và tâm linh của di tích.    

Hai ngôi đền, một ở chân núi, một trên non cao, tạo thành một trục kết nối mang tính biểu tượng: từ đất hướng lên trời, từ hiện thực vươn tới tâm linh. Cấu trúc ấy thể hiện rõ nét thế giới quan của người Việt, đó là luôn đề cao sự hài hòa, cân bằng và gắn bó với tự nhiên.    

Trải qua nhiều thăng trầm lịch sử, các ngôi đền đã được trùng tu, tôn tạo và trở thành điểm đến văn hóa tâm linh quan trọng của tỉnh Nghệ An.

Lễ hội đền Cao Sơn và Long Sơn Thủy quốc lần thứ 17 năm 2026 được tổ chức trong các ngày từ 23/4/2026-26/4/2026 (tức từ ngày mồng 7/3 đến 10/3 âm lịch) với nhiều hoạt động phong phú, kết hợp hài hòa giữa phần lễ trang nghiêm và phần hội sôi nổi như: rước ngựa, dâng hương, lễ khai quang, yết cáo, đại tế, giao lưu trống tế, văn nghệ, thể thao bóng chuyền nam - nữ, kéo co, đẩy gậy, chơi cờ thẻ, các trò chơi dân gian như bịt mắt đập niêu, bịt mắt bắt vịt,… tạo không khí vui tươi, phấn khởi trong nhân dân.