TCDN - Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 57/2026/NĐ-CP về cơ cấu lại vốn nhà nước tại doanh nghiệp, trong đó quy định về xử lý tài chính, tài sản thừa, thiếu sau khi doanh nghiệp nhà nước chuyển sang cổ phần.

Theo Nghị định, nguyên tắc kế thừa quyền và nghĩa vụ của công ty cổ phần được chuyển đổi từ doanh nghiệp nhà nước được quy định như sau: Doanh nghiệp thực hiện cổ phần hóa có trách nhiệm sắp xếp và sử dụng tối đa số lao động hiện có tại thời điểm ban hành quyết định cổ phần hóa; đồng thời thực hiện đầy đủ chế độ đối với người lao động nghỉ việc, thôi việc theo quy định hiện hành.

Công ty cổ phần có nghĩa vụ kế thừa mọi trách nhiệm đối với với người lao động từ doanh nghiệp cổ phần hóa chuyển sang, có quyền tuyển chọn, bố trí, sử dụng lao động và phối hợp với các cơ quan có liên quan để giải quyết chế độ, chính sách cho người lao động theo quy định của pháp luật.

Doanh nghiệp cổ phần hóa có trách nhiệm phối hợp với các cơ quan có liên quan kiểm tra, xử lý những vấn đề về tài chính để xác định giá trị phần vốn nhà nước tại thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần.

Công ty cổ phần được sử dụng toàn bộ tài sản và nguồn vốn đã được bàn giao để tổ chức sản xuất, kinh doanh; kế thừa toàn bộ các quyền và lợi ích hợp pháp, chịu trách nhiệm về các khoản nợ gồm cả nợ thuế, hợp đồng lao động và các nghĩa vụ tài chính khác của doanh nghiệp cổ phần hóa.

Về việc xử lý tài sản thừa hoặc thiếu so với giá trị doanh nghiệp cổ phần hóa đã được cơ quan đại diện chủ sở hữu quyết định và công bố, Nghị định quy định rõ, đối với doanh nghiệp vẫn còn vốn nhà nước sau khi cổ phần hóa. Đối với tài sản thừa, trường hợp doanh nghiệp chưa thực hiện quyết toán tại thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần thì xử lý tăng vốn nhà nước tại công ty cổ phần (nếu công ty có nhu cầu sử dụng và có Nghị quyết của Đại hội đồng cổ đông thông qua) hoặc bàn giao cho Công ty Mua bán nợ Việt Nam nếu công ty không có nhu cầu sử dụng.

Trường hợp doanh nghiệp đã thực hiện quyết toán tại thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần thì bàn giao tài sản cho Công ty Mua bán nợ Việt Nam theo quy định.

Đối với tài sản thiếu, sau khi trừ khoản bồi thường của tổ chức, cá nhân (nếu có), trường hợp doanh nghiệp chưa thực hiện quyết toán tại thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần thì hạch toán vào chi phí sản xuất, kinh doanh trong giai đoạn từ thời điểm xác định giá trị doanh nghiệp đến thời điểm chính thức chuyển sang công ty cổ phần.

Trường hợp doanh nghiệp đã thực hiện quyết toán tại thời điểm chính thức chuyển thành công ty cổ phần thì thực hiện giảm phần vốn nhà nước tại công ty cổ phần (nếu có Nghị quyết của Đại hội đồng cổ đông thông qua) hoặc hạch toán vào chi phí sản xuất, kinh doanh của công ty cổ phần (nếu Nghị quyết của Đại hội đồng cổ đông không thông qua).

Đối với doanh nghiệp không còn vốn nhà nước sau khi cổ phần hóa, tài sản thừa thực hiện bàn giao cho Công ty Mua bán nợ Việt Nam.

Đối với tài sản thiếu, sau khi đã trừ khoản bồi thường của tổ chức, cá nhân có liên quan (nếu có), được hạch toán vào chi phí sản xuất, kinh doanh của công ty cổ phần.